Ελέγχεις τη βέργα λαδιού και βλέπεις ότι η στάθμη έχει πέσει, αλλά κάτω από το αυτοκίνητο δεν υπάρχει ούτε μία σταγόνα. Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι η μέτρηση είναι λάθος.
Το λάδι κινητήρα μπορεί να μειώνεται χωρίς να υπάρχει εμφανής εξωτερική διαρροή, επειδή ένα μέρος του μπορεί να καταναλώνεται μέσα στον κινητήρα.
Μικρή κατανάλωση λαδιού μπορεί να εμφανιστεί ακόμη και σε έναν κινητήρα που λειτουργεί κανονικά. Αν όμως η στάθμη πέφτει γρήγορα ή χρειάζεται συχνά συμπλήρωμα, αξίζει να διερευνηθεί η αιτία.
Πού πηγαίνει το λάδι αφού δεν στάζει κάτω από το αυτοκίνητο;
Το λιπαντικό κυκλοφορεί σε πολλά σημεία του κινητήρα και σχηματίζει προστατευτικό φιλμ ανάμεσα σε κινούμενες μεταλλικές επιφάνειες.
Ένα πολύ μικρό μέρος μπορεί φυσιολογικά να περάσει στον θάλαμο καύσης και να καεί μαζί με το καύσιμο.
Όταν όμως η ποσότητα αυξηθεί, η πτώση της στάθμης γίνεται αισθητή μεταξύ των αλλαγών λαδιού.
Οι πιθανές αιτίες περιλαμβάνουν:
- φθορά ή κόλλημα ελατηρίων εμβόλων,
- φθορά σε τσιμούχες βαλβίδων,
- πρόβλημα στο σύστημα εξαερισμού στροφαλοθαλάμου (PCV),
- φθορά ή πρόβλημα στεγανοποίησης του turbo,
- υψηλή θερμοκρασία και απαιτητική λειτουργία,
- χρήση ακατάλληλου λιπαντικού,
- αυξημένη πτητικότητα του λαδιού.
Δεν σημαίνει ότι κάθε κινητήρας που καταναλώνει λίγο λάδι έχει μηχανική βλάβη.
Μπορεί να καίει λάδι χωρίς να βγάζει μπλε καπνό;
Ναι.
Ο μπλε καπνός αποτελεί χαρακτηριστική ένδειξη καύσης λαδιού, αλλά η απουσία του δεν αποδεικνύει ότι ο κινητήρας δεν καταναλώνει λιπαντικό.
Σε σχετικά μικρή κατανάλωση η ποσότητα μπορεί να μην είναι αρκετή ώστε να δημιουργείται εμφανές μπλε νέφος από την εξάτμιση.
Επιπλέον, τα σύγχρονα συστήματα επεξεργασίας καυσαερίων μπορούν να κάνουν το φαινόμενο λιγότερο εμφανές.
Γι’ αυτό η καλύτερη ένδειξη είναι η συστηματική μέτρηση της στάθμης.
Τι ρόλο παίζουν τα ελατήρια των εμβόλων;
Τα ελατήρια βοηθούν τόσο στη στεγανοποίηση του θαλάμου καύσης όσο και στον έλεγχο της ποσότητας λαδιού που παραμένει στα τοιχώματα των κυλίνδρων.
Με πολλά χιλιόμετρα, επικαθίσεις ή μηχανική φθορά, ο έλεγχος του λαδιού μπορεί να γίνει λιγότερο αποτελεσματικός.
Έτσι μεγαλύτερη ποσότητα λιπαντικού μπορεί να περάσει στον θάλαμο καύσης.
Αυτό αποτελεί μία πιθανή αιτία αυξημένης κατανάλωσης, αλλά δεν πρέπει να θεωρείται αυτομάτως η αιτία χωρίς σωστή διάγνωση.
Μπορεί να φταίει το turbo;
Σε έναν υπερτροφοδοτούμενο κινητήρα το turbo λιπαίνεται από το λάδι του κινητήρα.
Πρόβλημα στο turbo ή στη στεγανοποίησή του μπορεί να επιτρέψει σε λάδι να περάσει προς την εισαγωγή ή την εξαγωγή.
Ανάλογα με τη σοβαρότητα του προβλήματος μπορεί να εμφανιστούν και άλλα συμπτώματα, όπως καπνός, λάδι στις σωληνώσεις εισαγωγής ή αυξημένη κατανάλωση.
Η ύπαρξη turbo όμως δεν σημαίνει ότι κάθε απώλεια λαδιού οφείλεται σε αυτό.
Τι είναι η PCV και πώς επηρεάζει την κατανάλωση λαδιού;
Κατά τη λειτουργία του κινητήρα δημιουργούνται αέρια στον στροφαλοθάλαμο.
Το σύστημα PCV (Positive Crankcase Ventilation) διαχειρίζεται αυτά τα αέρια και τα επιστρέφει στην εισαγωγή με ελεγχόμενο τρόπο.
Αν το σύστημα παρουσιάσει δυσλειτουργία, μπορεί να μεταφέρεται μεγαλύτερη ποσότητα λαδιού ή αναθυμιάσεων προς την εισαγωγή.
Γι’ αυτό, σε περίπτωση ανεξήγητης κατανάλωσης λαδιού, ο έλεγχος του συστήματος εξαερισμού στροφαλοθαλάμου είναι ένα από τα σημεία που μπορεί να εξετάσει ο μηχανικός.
Επηρεάζει η οδήγηση την κατανάλωση λαδιού;
Ναι.
Η παρατεταμένη λειτουργία σε υψηλές στροφές και υψηλό φορτίο αυξάνει τη θερμοκρασία του λιπαντικού και τις απαιτήσεις λειτουργίας του κινητήρα.
Έτσι, ένας κινητήρας μπορεί να εμφανίζει μεγαλύτερη κατανάλωση λαδιού σε:
- γρήγορη οδήγηση σε αυτοκινητόδρομο,
- συνεχόμενες υψηλές στροφές,
- έντονη οδήγηση,
- υψηλές θερμοκρασίες,
- μεγάλη διάρκεια λειτουργίας υπό φορτίο.
Αν παρατηρείς ότι η στάθμη πέφτει περισσότερο μετά από μεγάλα ταξίδια ή απαιτητική χρήση, αξίζει να παρακολουθείς την ποσότητα με σταθερό τρόπο μέτρησης.
Παίζει ρόλο το NOACK;
Η πτητικότητα ενός λιπαντικού αξιολογείται μεταξύ άλλων μέσω της δοκιμής NOACK.
Όσο θερμαίνεται το λάδι, ένα μέρος των ελαφρύτερων συστατικών του μπορεί να εξατμιστεί. Η τάση αυτή διαφέρει ανάμεσα σε διαφορετικές συνθέσεις λιπαντικών.
Η πτητικότητα μπορεί επομένως να αποτελεί έναν από τους παράγοντες που επηρεάζουν την κατανάλωση λαδιού.
Δεν είναι όμως ο μόνος.
Αν ένας κινητήρας χάνει σημαντική ποσότητα λαδιού, δεν πρέπει να αποδίδεται το πρόβλημα αποκλειστικά στο NOACK χωρίς να αποκλειστούν μηχανικές αιτίες.
Μήπως έχω επιλέξει λάθος λάδι;
Η επιλογή ακατάλληλου λιπαντικού μπορεί να επηρεάσει τη λειτουργία και σε ορισμένες περιπτώσεις την κατανάλωση.
Δεν αρκεί να επιλέξεις απλώς:
Πρέπει να ελέγξεις και τις απαιτούμενες:
ACEA
API
JASO, όπου αφορά μοτοσυκλέτα,
και κυρίως τις εργοστασιακές εγκρίσεις.
Για παράδειγμα, στο RaceLube υπάρχουν προϊόντα όπως:
Πρόκειται για διαφορετικά λιπαντικά με διαφορετικές εφαρμογές. Δεν επιλέγουμε κάποιο επειδή είναι απλώς πιο παχύ ή πιο λεπτό.
Αν καίει λάδι, να βάλω πιο παχύ;
Όχι αυθαίρετα.
Είναι συνηθισμένη η λογική:
«Καίει 5W-30, άρα θα βάλω 5W-40».
Η αλλαγή μπορεί σε ορισμένες εφαρμογές να επιτρέπεται, αλλά αυτό πρέπει να προκύπτει από τις προδιαγραφές του κατασκευαστή.
Η αύξηση του ιξώδους δεν επισκευάζει:
- φθαρμένα ελατήρια,
- τσιμούχες βαλβίδων,
- προβληματικό turbo,
- δυσλειτουργία PCV.
Επιπλέον, μπορεί να οδηγήσει σε χρήση λαδιού που δεν καλύπτει την απαιτούμενη εργοστασιακή προδιαγραφή.
Μπορεί απλώς να κάνω λάθος μέτρηση;
Ναι.
Αν συγκρίνεις μετρήσεις υπό διαφορετικές συνθήκες, μπορεί να φαίνεται ότι η στάθμη μεταβάλλεται περισσότερο από όσο πραγματικά συμβαίνει.
Για πιο αξιόπιστη παρακολούθηση:
- Στάθμευσε σε επίπεδο έδαφος.
- Ακολούθησε τη διαδικασία μέτρησης που προβλέπει ο κατασκευαστής.
- Χρησιμοποίησε κάθε φορά παρόμοιες συνθήκες μέτρησης.
- Καθάρισε τη βέργα και επανέλαβε τη μέτρηση.
- Κατέγραψε τα χιλιόμετρα όταν συμπληρώνεις λάδι.
Με αυτόν τον τρόπο μπορείς να υπολογίσεις την πραγματική κατανάλωση σε λίτρα ανά 1.000 km.
Πότε πρέπει να ανησυχήσω;
Δεν υπάρχει ένας αριθμός που να θεωρείται φυσιολογικός για κάθε κινητήρα.
Οι κατασκευαστές ορίζουν διαφορετικά επιτρεπτά όρια και ένας κινητήρας με πολλά χιλιόμετρα μπορεί να συμπεριφέρεται διαφορετικά από έναν καινούργιο.
Έλεγχος είναι ιδιαίτερα σημαντικός όταν:
- η κατανάλωση αυξάνεται ξαφνικά,
- χρειάζεται πολύ συχνά συμπλήρωμα,
- εμφανίζεται μπλε καπνός,
- υπάρχουν λάδια στην εισαγωγή σε ασυνήθιστη ποσότητα,
- εμφανίζεται ένδειξη χαμηλής στάθμης,
- αλλάζει η λειτουργία του κινητήρα.
Μπορώ απλώς να συμπληρώνω λάδι;
Αν η κατανάλωση βρίσκεται εντός των ορίων που θεωρεί αποδεκτά ο κατασκευαστής, η συμπλήρωση μπορεί να αποτελεί μέρος της φυσιολογικής συντήρησης.
Πρέπει όμως να χρησιμοποιείται κατάλληλο λιπαντικό.
Ιδανικά συμπληρώνουμε το ίδιο προϊόν που υπάρχει ήδη στον κινητήρα. Αν αυτό δεν είναι διαθέσιμο, προτεραιότητα έχουν το σωστό ιξώδες και οι απαιτούμενες προδιαγραφές/εγκρίσεις του κατασκευαστή.
Και φυσικά δεν γεμίζουμε πάνω από την ένδειξη MAX.
Γιατί δεν πρέπει να αφήνω τη στάθμη να πέσει πολύ;
Το λάδι δεν χρησιμεύει μόνο στη μείωση της τριβής.
Συμβάλλει επίσης:
- στην ψύξη εξαρτημάτων,
- στον καθαρισμό,
- στη στεγανοποίηση,
- στην προστασία από φθορά και διάβρωση,
- στη λειτουργία υδραυλικών μηχανισμών του κινητήρα.
Αν η ποσότητα γίνει υπερβολικά χαμηλή, αυξάνεται ο κίνδυνος ανεπαρκούς λίπανσης.
Για αυτό δεν περιμένουμε απαραίτητα να εμφανιστεί προειδοποιητική λυχνία για να ελέγξουμε τη στάθμη.
Συμπέρασμα
Αν πέφτει η στάθμη λαδιού χωρίς εμφανή διαρροή, το λάδι μπορεί να καταναλώνεται μέσα στον κινητήρα χωρίς απαραίτητα να εμφανίζεται έντονος μπλε καπνός.
Πιθανές αιτίες είναι η φυσιολογική κατανάλωση, τα ελατήρια των εμβόλων, οι τσιμούχες βαλβίδων, το turbo, το σύστημα PCV, οι συνθήκες λειτουργίας και τα χαρακτηριστικά του ίδιου του λιπαντικού.
Το πρώτο βήμα είναι να μετρήσεις σωστά την πραγματική κατανάλωση και να βεβαιωθείς ότι χρησιμοποιείς το SAE ιξώδες και τις ACEA/API ή εργοστασιακές προδιαγραφές που απαιτεί ο κινητήρας.
Αν η κατανάλωση είναι μεγάλη ή αυξηθεί απότομα, η λύση δεν είναι απλώς ένα πιο παχύ λάδι αλλά ο εντοπισμός της πραγματικής αιτίας.
Τι σημαίνει ACEA A5/B5 στα λάδια κινητήρα και ποια η διαφορά από A3/B4;
Τι σημαίνει η προδιαγραφή Porsche A40 και ποιο λάδι κινητήρα χρειάζεται;
Τι σημαίνει η προδιαγραφή MB 229.51 και ποιο λάδι κινητήρα χρειάζεται;